fbpx

Veertig anticonceptie staafjes voor de dames in Oeganda

Veertig anticonceptie staafjes voor de dames in Oeganda
5 augustus 2019 Linda van Hage

Veertig anticonceptiestaafjes voor de dames in Oeganda

Door: Linda van Hage
Bronnen: Ngamba Island, Tchimpounga & Chimp Eden

Ieder jaar hebben onze opvangcentra medische controles voor alle chimpansees. Op Ngamba Island in Oeganda vonden deze controles eind juli plaats. Voor deze controles zijn medicijnen nodig die in Oeganda moeilijk te verkrijgen zijn. Zo ook voorbehoedsmiddelen.

Het Jane Goodall Instituut Nederland verzorgt daarom al enkele jaren de anticonceptiestaafjes voor de chimpansee dames. Dit jaar hebben wij met dank aan Dierenkliniek Breda 40 Implanon staafjes kunnen opsturen. Zij hielpen ze te bestellen en doneerden ook nog eens 15 implantaten! Hiermee zijn alle dames weer beschermd.

Waarom geboortebeperking in opvangcentra

Het Jane Goodall Instituut beschermt chimpansees tegen uitsterven en wil chimpansee populaties laten groeien. Maar wel alleen de populaties in het wild en niet die in de opvangcentra. Daarom doen wij in opvangcentra aan geboortebeperking.

Helaas kunnen de geredde chimpansees niet terug naar het wild. Ze worden meestal als baby’s van hun moeder gescheiden. De moeders worden vaak vermoord om als bushmeat te worden verkocht. De jonge chimpansee-baby’s worden nadat ze hun moeder hebben zien overlijden meegenomen door de stropers om verkocht te worden als huisdier.

De weesjes die geluk hebben gered te worden, zijn vaak erg getraumatiseerd en hebben constante verzorging en liefde nodig om er bovenop te komen. Terug in het wild kunnen ze dan niet meer. De opvangcentra van het Jane Goodall Instituut proberen deze chimpansees daarom een zo chimpansee waardig leven te geven voor de rest van hun leven.

Ook chimpansees die geboren worden in de opvangcentra kunnen niet terug het wild in. Dit is vanwege verschillende redenen, zo hebben zij bijvoorbeeld geen familie groep om bij te wonen en missen zij vaardigheden die nodig zijn om te overleven in het wild. Wanneer de chimpansees in opvangcentra zelf kinderen krijgen blijken zij helaas vaak ook niet goed in staat deze op te voeden. Simpelweg omdat hen zelf de opvoeding van hun moeder is ontnomen.

Het is erg belangrijk om de populatie chimpansees die we in de opvangcentra hebben te beheersen. Zo kunnen we optimaal welzijn en zorg voor de chimpansees te garanderen, voorkomen dat we meer chimpansees hebben dan de beperkte ruimte en hulpverleners aankunnen en ruimte behouden om geredde chimpansees te kunnen blijven opvangen.

Afrika, de moeder van Eazy

Op Ngamba Island woont Afrika, zij is begin 2007 geboren in Kashoya Kitomi National Forest Reserve in Oeganda. Op 14 november 2007 werd zij, nog maar een paar maanden oud, gered.

Credit: Jane Goodall Instituut – Ngamba Island
Foto: Afrika & Macheader

Vlakbij het dorpje Katerera hing Afrika in een houtje kooitje in een boom, om later door de stropers die haar gevangen hadden genomen als huisdier verkocht te worden. In deze kooi kon zij niet bewegen, en kon ze maar met één hand het slechte voedsel (rijpe bananen en popcorn) dat zij kreeg aannemen. Ze zat onder de wonden en was sterk uitgedroogd en zwak. Lopen en klimmen als een kleine chimpansee kon ze niet en haar eetlust was slecht.

Door continue zorg genas Afrika gelukkig snel en na een quarantaine periode van zes maanden werd ze naar Ngamba Island gebracht. Daar heeft zij haar vertrouwen herwonnen en heeft ze weer plezier in het leven gekregen. Ze heeft vriendschappen opgebouwd en ook haar eetlust is behoorlijk verbeterd. Zeker als het gaat om haar favorieten: papaja en jackfruit.

Geheel onverwacht werd zij moeder van Eazy, een schattig mannetje. Helaas bleek dat Afrika niet de beste moeder is, haar traumatische start en de gemiste opvoeding van haar moeder zijn hier waarschijnlijk de grootste oorzaak van. Veel interactie heeft ze dan ook niet met Eazy. Lees meer over Afrika en Eazy 

Credit: Jane Goodall Instituut – Ngamba Island
Foto: Chimpansee Afrika met haar baby Eazy. Ondanks het weinige contact dat moeder en zoon hebben is dit toch een mooie foto van de twee samen.

Wel liefdevolle mama’s en papa’s in opvangcentra

Gelukkig is een aantal van de andere vrouwtjes dol op Eazy. Zij zorgen voor hem, dragen hem op hun rug en beschermen hem tegen pestkoppen. Het gaat trouwens niet altijd mis en sommige chimpansees zijn ondanks hun eigen moeilijke start toch liefdevolle ouders.

Een voorbeeld daarvan is chimpansee Katie die in 1998, nog geen jaar oud, aankwam op Ngamba. Zij is gemakkelijk te herkennen aan haar beschadigde oor en omdat zij graag rechtop staat. Dit doet zijn om altijd haar dochter in de gaten te kunnen houden. Samen met  Robbie, die wat ouder aankwam bij Ngamba heeft zij dochter Kyewunyo gekregen. Kyewunyo,  betekent ‘verrassing’ in Lugandan, aangezien zij tot ieders verassing op 1 juli 2002 op Ngamba Island is geboren. Katie is een goede moeder en heeft haar Kyewunyo zelf opgevoed tot goede moeder. Want tot ieders grote verbazing heeft Kyewunyo zelf ook een baby gekregen! We noemden haar dochter ‘Kyewunyo Kyewunyo’ omdat ze allebei een grote verrassing waren voor de menselijke zorgverleners!

Credit: Jane Goodall Instituut – Ngamba island
Foto: Kyewunyo Kyewunyo baby

De baby wees chimpanseetjes die helaas nog regelmatig worden gered en opgevangen, zorgen ook voor mooie situaties. Erg mooi is dat sommige van de dames en heel uitzonderlijk heren, zich ontfermen over deze baby weesjes en hen adopteren alsof het hun eigen baby’s zijn. Oude dame La Vielle, in Tchimpounga opvangcentrum, heeft zich tijdens haar leven over meerdere chimpansee weesjes ontfermt. Deze en meerdere verhalen over onze chimpansees kun je hier lezen 

Credit: Jane Goodall Instituut – Fernando Tumbo
Foto: LaVielle speelt met baby Mokolo bij Tchimpounga

Waarom anticonceptie uit Nederland

Het Jane Goodall Instituut Nederland is door de jaren heen de belangrijkste supporter geweest voor de aanschaf van implantaten voor Oeganda. Het type implantaten dat we nodig hebben (Implanon) is alleen in Europa te krijg. De implantaten die in Oeganda verkrijgbaar zijn, zijn niet zo effectief en zijn ook behoorlijk irritant voor de chimpansees. De effectiviteit is belangrijk, maar de irritatie is niet alleen vervelend voor de dames, het is ook de reden van een aantal verrassinkjes die zijn geboren. De vrouwtjes peuteren de irritante staafjes namelijk nog wel eens uit hun arm.

Onze andere opvangcentra, Tchimpounga in Congo en Chimp Eden in Zuid-Afrika hebben ook verrassings-baby’s gehad. Zo ook baby Amari die liefdevol door moeder Bazia wordt opgevoed en baby Thabu, wiens moeder Nina heel wat hulp nodig had. Deze en meer verhalen vertellen wij in komende mailingen. Schrijf je dus in voor onze nieuwsbrieven als je dat nog niet hebt gedaan! 

Of adopteer een chimpansee en wij brengen je als eerste op de hoogte met nieuws van jouw adoptie chimpansees en de andere chimpansees in onze opvangcentra.

Credit: Chimp Eden South Africa – Cédric Houben
Foto: Baby Amari met mama Bazia bij Chimp Eden

 

Credit: Chimp Eden South Africa – Cédric Houben
Foto: Baby Thabu met mama Nina Bij Chimp Eden