fbpx

Hoe oud kunnen chimpansees worden?

Hoe oud kunnen chimpansees worden?
9 December 2020 Fien Lindelauff

Hoe oud kunnen chimpansees worden?

Door: Janneke Troost

Chimpansees staan evolutionair gezien heel dicht bij de mens: ons DNA komt voor 98,6% overeen! Dat houdt in dat mensapen en mensen zeer waarschijnlijk een gemeenschappelijke voorouder hebben gehad. Het zal je dan misschien ook niet verbazen dat chimpansees, net als mensen, behoorlijk oud kunnen worden!

Jane Goodall en Gregoire

Hoe oud worden chimpansees in gevangenschap?

Een de bekendste chimpansees in Nederland, Mama, was tot 2016 de leider van de chimpanseegroep in Burger’s zoo. Mama was 59 jaar toen ze stierf. Maar er zijn chimpansees die nóg ouder worden, zoals Gregoire. Jane ontmoette in een dierentuin in de hoofdstad van Congo, Brazzaville. De toen al 45 jaar oude chimpansee had vrijwel geen tanden meer en woonde al minstens 30 jaar in die dierentuin. Het ging slecht met hem. Naast Jane stond die dag de Congolese Minister van milieu, en hij zei tegen Jane: “Ik denk dat dit onze Nelson Mandela is”. Deze minister kwamen tot de conclusie dat deze chimpansee niet in de dierentuin hoorde. Gregoire was een stichter, net al Nelson Mandela dat was. Een nieuw begin. Met zijn hulp werd het opvangcentrum Tchimpounga opgericht in Congo, en Gregoire was de eerste inwoner. Gregoire stierf op 66-jarige leeftijd, in 2008.

Joao, een van de oudste chimpansees ter wereld

In ons Chimp Eden opvangcentrum in Zuid-Afrika woont ook een van de oudste chimpansees ter wereld. Joao is waarschijnlijk geboren tussen 1943 – 1948 wat betekent dat hij meer dan 70 jaar oud is! Joao groeide op in een circus in Mozambique, woonde daarna in een dierentuin maar kon gelukkig worden gered. Inmiddels woont hij al jaren bij Chimp Eden, samen met tientallen andere chimpansees.

Dementie bij chimpansees

Ook chimpansees lijken te veranderen wanneer ze ouder worden. Wanneer mensen ouder worden, krijgen ze soms te maken met dementie en Alzheimer. Uit een onderzoek is gebleken dat de hersenfunctie van chimpansees ook afneemt met leeftijd. Ook kunnen chimpansees symptomen vergelijkbaar met de ziekte van Alzheimer vertonen. Maar er zijn ook positieve kanten aan het ouder worden: mannelijke chimpansees lijken bijvoorbeeld een voorkeur te hebben om te paren met wat oudere vrouwelijke chimpansees. Dit komt waarschijnlijk omdat deze chimpansees al eerder moeder zijn geweest, en waarschijnlijk beter weten hoe ze voor een jonge chimpansee moeten zorgen. Daarnaast hebben onderzoekers de poep van wilde chimpansees getest op de aanwezigheid van de malariaparasiet Plasmodium spp. Zij ontdekten dat, net als bij mensen, jonge chimpansees vatbaarder zijn voor malaria dan oudere chimpansees.

Credit: Frans Lanting

Hoe oud worden chimpansees in het wild?

In het wild worden chimpansees niet zo oud, vaak sterven ze voordat ze 40 jaar zijn. Het leven in het wild is dan ook veel gevaarlijker dan het leven in een dierentuin: er zijn roofdieren, en chimpansees moeten zelf hun eten kunnen vinden. Helaas sterven er ook steeds meer chimpansees een onnatuurlijke dood. Er wordt bijvoorbeeld steeds meer bos gekapt, waardoor er minder plek is voor de chimpansees om te leven en voedsel te zoeken. Daarnaast wordt er nog steeds gejaagd op chimpansees. Dit wordt gedaan voor hun vlees, maar ook voor de illegale handel. Jonge chimpansees worden bijvoorbeeld uit het wild gevangen om iemands huisdier te worden.

Het Jane Goodall instituut zet zich in om de leefgebieden van chimpansees te beschermen en vangt chimpansees uit de illegale handel op. Dit kunnen we echter niet zonder jullie hulp! Maak het verschil en doe mee.

Wil jij een spreekbeurt geven over chimpansees? Vraag hier een informatiepakket aan!

Bekijk hier hoe Jan van Hooff afscheid neemt van chimpansee MAMA:

Adopteer een chimpansee!

Maak een verschil voor de bedreigde chimpansees en adopteer een chimpansee.