Het Jane Goodall Instituut Nederland ondersteunt drie opvangcentra voor chimpansees in Afrika: op Ngamba Island (Oeganda), in Tchimpounga (Republiek Congo) en in Chimp Eden (Zuid-Afrika). In deze opvangcentra vangen we chimpansees en andere dieren op die slachtoffer zijn geworden van illegale handel of jacht.
In Chimp Nieuws delen we verhalen en updates uit deze opvangcentra: over het welzijn en de ontwikkeling van de chimps, maar ook over de mensen die zich dagelijks voor hun zorg en bescherming inzetten.
Dankzij de steun van onze partners en adoptanten van Patricia, Bolly en alle andere chimpansees kunnen we deze dieren een veilige plek en een toekomst bieden. Bedankt voor jouw steun en betrokkenheid!
Opvangcentrum Tchimpounga, Republiek Congo
Afscheid van Ada
Met veel verdriet deelden we in juni het nieuws dat de jonge chimpansee Ada is overleden. Ondanks een moeilijke start in haar leven vond Ada bij haar verzorgers de zorg, bescherming en liefde die zij nodig had om zich te ontwikkelen.
Ze stond bekend om haar speelse karakter en haar hechte band met de jonge chimpansee Djambala. Helaas kwam Ada veel te vroeg om het leven door een tragisch ongeluk tijdens het spelen. Ze liep daarbij ernstig hoofdletsel op.
Onze gedachten gaan uit naar het team in Tchimpounga, dat haar met grote toewijding heeft verzorgd. Ada zal worden gemist, maar haar herinnering blijft voortleven in de harten van iedereen die haar heeft gekend.
Verzorger Merveille: een vertrouwd gezicht voor de chimpansees
Merveille Fouti is een van de toegewijde verzorgers van het Jane Goodall Institute op Tchindzoulou Island. Naast het schoonmaken van de slaapverblijven en het verzorgen van de dagelijkse voedermomenten, heeft hij een bijzonder talent voor het werken met chimpansees.
Dankzij zijn rustige en positieve uitstraling heeft hij het vertrouwen van de chimps gewonnen en wordt hij goed geaccepteerd binnen de groep.
Hoe gaat het met adoptie-chimp Patricia?
Patricia is, samen met Djambala, een van de jongste chimpansees van de groep van 12 chimps die op Banga Island leeft. De twee trekken veel met elkaar op en spelen vaak samen met Kevin, die maar iets ouder is. Er is dan ook altijd wel iets te beleven. Samen ontdekken ze hun omgeving, bedenken ze nieuwe spelletjes en worden ze iedere dag een beetje zelfstandiger.
Patricia is daarbij nog wat voorzichtig. Soms wagen zij, Djambala en Kevin zich een stukje verder van de verzorgers vandaan. Voor hen is dat een spannend avontuur, maar Patricia blijft graag in de buurt. Raakt ze haar vriendjes even kwijt, dan laat ze dat meteen horen.
Gelukkig hoeft Patricia nooit lang alleen te zijn. Een van de oudere chimpansees – vaak Cesar, Aymard of Perrine – komt dan naar haar toe om haar te troosten en haar gerust te stellen. Zo leert Patricia stap voor stap de wereld om haar heen kennen, met haar groep altijd dichtbij.
Liefdevolle zorg voor de jongste chimpansees
In de opvangcentra zoals Tchimpounga krijgen jonge chimpansees die hun moeder zijn verloren de intensieve zorg die ze zo hard nodig hebben. Veel van deze wees-chimpansees zijn slachtoffer van de illegale handel in wilde dieren en hebben ingrijpende ervaringen meegemaakt. Net als mensenkinderen hebben zij behoefte aan veiligheid, liefde en voortdurend contact om te kunnen herstellen.
De gespecialiseerde verzorgers nemen dag en nacht de rol van surrogaatouder op zich. Stap voor stap leren de jonge chimpansees weer hoe ze voedsel kunnen zoeken, met soortgenoten kunnen omgaan en zich kunnen ontwikkelen tot zelfstandige chimpansees.
Dankzij deze deskundige zorg krijgen zij de kans om uiteindelijk een zo natuurlijk mogelijk leven te leiden. Mede dankzij de steun van onze adoptanten krijgen deze bijzondere dieren de tweede kans die ze verdienen.
Opvangcentrum Ngamba Island, Oeganda
Jaarlijkse medische checks
Goed nieuws vanuit het team in Oeganda: alle chimpansees hebben hun jaarlijkse gezondheidscontrole succesvol doorlopen en verkeren in goede gezondheid. Ook zijn er geen nieuwe zwangerschappen vastgesteld onder de vrouwelijke chimpansees. Dat is positief nieuws en een belangrijke aanwijzing dat de chirurgische methode voor het plaatsen van de implantaten goed werkt.
Bescherming van het eiland én zijn bewoners
Ook wordt er gewerkt aan een beschermende stenen muur op het eiland. Door harde wind en hoge golven kunnen de oevers en omheiningen beschadigd raken. Zo stortte eind januari tijdens een zware storm een deel van de omheining van de High Security Enclosure in. De omheining wordt nu versterkt met onder meer stenen constructies, zodat de chimpansees veilig in hun verblijf kunnen blijven
Tegelijkertijd staat het centrum voor financiële uitdagingen. Sinds Oeganda ebola-vrij is verklaard, komt het toerisme langzaam weer op gang. De maanden waarin het toerisme grotendeels stil lag, hebben echter een flinke financiële impact gehad. Hierdoor staat de financiering van onder meer personeelskosten, medische controles, voeding voor de chimpansees en andere noodzakelijke kosten onder druk.
Jouw steun blijft daarom cruciaal, juist nu. Elke bijdrage helpt om de zorg voor de chimpansees en het belangrijke werk in het opvangcentrum voort te zetten.
Afscheid van chimp Asega
Naast het verlies van Ada ontvingen we ook verdrietig nieuws uit Oeganda: eind juni is Asega overleden.
Asega was naar schatting 28 jaar oud. Als jonge chimp werd hij gered uit de illegale handel en vond hij op Ngamba Island een veilig thuis. Binnen de groep stond hij bekend als een energieke en atletische chimpansee, geliefd bij verzorgers en bezoekers. Volgens de eerste onderzoeksresultaten overleed Asega aan ernstig hoofdletsel als gevolg van een ongeluk. De avond ervoor verkeerde hij nog in goede gezondheid en vertoonde hij zijn gebruikelijke energieke gedrag.
Onze gedachten gaan uit naar het team van Ngamba Island, dat zich jarenlang met grote toewijding voor Asega heeft ingezet. We wensen alle verzorgers, dierenartsen en medewerkers veel sterkte met dit verlies.
Het gaat goed met Bolly
Hij is een actieve en speelse jonge chimp die graag klimt, springt en met zijn vriendjes Tamtam, Themba en Silver speelt. Ook zijn eetlust is uitstekend – vooral ananas, papaja en pap zijn favoriet!
Tijdens een voedermoment kreeg Bolly laatst een paar stukjes jackfruit en wortel. Maar zodra hij zijn moeder Becky zag aankomen, koos hij het hazenpad en verstopte zich tussen de struiken om zijn eten rustig op te eten. Toen hij vervolgens zag dat Becky zelf wortel kreeg van de verzorgers, kwam hij meteen terug om een stukje te bedelen. En natuurlijk gaf zijn moeder hem er eentje.
Een kleine blik in het dagelijkse leven van Bolly – nieuwsgierig, speels en duidelijk niet vies van een extra snack!
Een nieuw begin op Ngamba Island: welkom RR
Een bijzonder moment in de afgelopen periode was de naamceremonie van RR, een jonge mannelijke chimpansee die op 29 november 2025 werd geboren. Zijn naam is een eerbetoon aan Rajiv Ruparelia, een Oegandese zakenman die zich jarenlang inzette voor natuurbescherming en Ngamba Island.
RR staat voor hoop en een nieuwe generatie chimpansees die op Ngamba Island een veilige toekomst krijgt. Welkom RR!
Opvangcentrum Chimp Eden, Zuid-Afrika
Een bijzondere mijlpaal voor Cozy
Onze collega’s in opvangcentrum Chimp Eden keken laatst vol verbazing omhoog. Wat was Cozy aan het doen? Tot hun grote verrassing zat hij hoog in een boom!
Voor de meeste chimpansees is klimmen de normaalste zaak van de wereld, maar voor Cozy is dit een enorme mijlpaal. Door hersenschade en een afwijkende stand van zijn voeten is klimmen voor hem veel moeilijker. Sommige verzorgers vertelden zelfs dat dit de eerste keer in zes jaar was dat ze Cozy in een boom zagen.
Cozy werd in 2006 gered uit een leven van mishandeling, isolatie en gevangenschap in Italië. Sinds zijn komst naar Chimp Eden heeft hij stap voor stap geleerd om weer vertrouwen op te bouwen, zijn fysieke kracht terug te krijgen en onderdeel te worden van een chimpanseegroep.
Juist daarom is dit zo’n bijzonder moment. Wat voor de ene chimpansee vanzelfsprekend is, kan voor de andere een enorme overwinning zijn. Voor Cozy was het niet zomaar een klim in een boom, maar een prachtige herinnering aan hoe veerkrachtig chimpansees zijn. We zijn dan ook ontzettend trots op hem!
Wereld Chimpansee Dag: 66 jaar later gaat Jane’s werk door
Op 14 juli vierden we Wereld Chimpansee Dag. Op deze dag in 1960 arriveerde Dr. Jane Goodall in Gombe, Tanzania. Haar observaties van wilde chimpansees veranderden voorgoed ons begrip van deze bijzondere mensapen en van onze verbondenheid met de natuur.
Ruim zes decennia later leeft haar nalatenschap sterker dan ooit voort. Lees meer over hoe Jane’s onderzoek in Gombe nog altijd inspireert: van haar verrekijker naar moderne technologie en AI, van wetenschappelijke inzichten voor de toekomst van chimpansees tot de verhalen van vrouwelijke Nederlandse onderzoekers en hoe zij door Jane werden geïnspireerd.
Ontdek meer dan 65 jaar onderzoek in Gombe
Ook dit jaar kwamen op Wereld Chimpansee Dag wereldwijd mensen in actie voor chimpansees en hun leefgebied. Dankzij jouw steun kunnen we chimpansees-in-nood blijven opvangen en verzorgen én werken aan de bescherming van hun natuurlijke leefomgeving. Samen maken we hoop zichtbaar en zetten we die hoop om in actie. Dankjewel voor jouw steun en betrokkenheid!
Blijf op de hoogte
Dankzij jouw steun krijgen chimpansees in opvangcentra, zoals Bolly en Patricia, de zorg en bescherming die zij hard nodig hebben. Zij staan symbool voor alle chimps die dankzij jouw betrokkenheid liefdevol worden opgevangen en zo weer uitzicht krijgen op een veilige toekomst.
Volg ons Chimp Nieuws om te zien hoe jouw steun het verschil maakt in hun dagelijkse leven en in de strijd voor hun toekomst. Dankzij jouw steun kunnen we doorgaan met dit belangrijke werk. Heb je onverhoopt een update gemist? Hier lees je onze eerdere edities:
Chimp Nieuws: mei 2026
Chimp Nieuws: december 2025
Chimp Nieuws: april 2025
Chimp Nieuws: november 2024
Chimp Nieuws: juli 2024
Chimp Nieuws: mei 2024
Chimp Nieuws: mei 2024: Bolly
Alle foto’s en videos in dit artikel zijn eigendom van JGI / opvangcentra Ngamba Island (Oeganda), Tchimpounga/Fernando Turmo (Republiek Congo) en Chimp Eden (Zuid-Afrika).
Geef Patricia, Bolly en alle chimpansees een mooie toekomst!
Adopteer een chimpansee
