In het dorp Mabeka, in het oosten van Congo, lijkt agroforestry op het eerste gezicht een eenvoudige landbouwtechniek: bomen en gewassen die samen op één stuk land groeien. Maar voor de vrouwen die ermee werken, betekent het veel meer dan dat. Het biedt voedselzekerheid, inkomen en nieuwe kansen voor hun gezin.
Een moestuin dicht bij huis
Dankzij de Nature-based Solutions-aanpak van het Jane Goodall Institute zijn in en rond Mabeka moestuinen aangelegd, vaak vlak bij huis. Deze tuinen worden beheerd door vrouwelijke gezinshoofden, die hierdoor voor het eerst zelf de regie krijgen over een stuk land en de opbrengst ervan.
Een van deze vrouwen is Angelanie (omwille van haar privacy gebruiken we een fictieve naam). Wat begon als een kleine moestuin groeide uit tot een bron van zelfstandigheid en zekerheid voor haar gezin.
Van amarant tot aubergines
Op haar perceel verbouwt Angelanie verschillende gewassen, waaronder amarant, kool, aubergine, tomaten en uien. Amarant is een voedzame bladgroente die veel wordt gegeten in Centraal-Afrika. De plant groeit snel, is rijk aan vitamines en mineralen en kan meerdere keren per seizoen worden geoogst. Juist die combinatie van voedingswaarde en betrouwbaarheid maakt amarant een belangrijke voedselbron voor veel gezinnen.
Door verschillende gewassen te combineren, is Angelanie minder afhankelijk van één oogst of van schommelende marktprijzen. Bovendien zorgt de variatie voor een gezonder en gevarieerder dieet voor haar gezin.
Een bron van inkomen
Wanneer de oogst groter is dan wat haar gezin nodig heeft, verkoopt Angelanie het overschot op de lokale markt. De extra inkomsten gebruikt ze voor schoolgeld, medische kosten en andere noodzakelijke uitgaven. In 2025 breidde ze haar moestuin uit tot een halve hectare kool en een kwart hectare aubergines. In slechts één jaar tijd groeide een klein stuk grond uit tot een stabiele bron van inkomen.
De impact van de moestuinen gaat verder dan alleen geld. Vrouwen die voorheen weinig invloed hadden binnen hun gemeenschap, krijgen meer zelfvertrouwen en worden vaker betrokken bij beslissingen binnen hun gezin en dorp. Ook Angelanie merkt dat haar succes anderen inspireert. Steeds meer vrouwen in Mabeka en omliggende dorpen zien dat duurzame landbouw niet alleen voedsel oplevert, maar ook nieuwe mogelijkheden creëert.
De kracht van Tacare
Dit is precies waar de Tacare-aanpak van het Jane Goodall Institute voor staat. In plaats van oplossingen van buitenaf op te leggen, werken we samen met gemeenschappen om hun eigen prioriteiten en kansen in kaart te brengen. Door mensen toegang te geven tot kennis, middelen en ondersteuning, kunnen zij zelf bouwen aan een betere toekomst voor hun gezin én hun omgeving.
Wat in Mabeka gebeurt, zien we op veel plaatsen waar Tacare actief is: kleine veranderingen op individueel niveau die samen zorgen voor sterkere gemeenschappen, gezondere ecosystemen en een duurzamere toekomst voor mens en natuur.
“You cannot save chimpanzees, forests, or the environment if you do not first improve the lives of the people who live there.”
– Dr. Jane Goodall
Lees meer over Agroforestry
