Hoe maak je jongeren enthousiast over chimpansees, natuurbehoud en zelf in actie komen voor een betere wereld? Die vraag stond centraal in de meesterproef van Janna, Arjen en Charissa van Het Streek Lyceum.

In samenwerking met het Jane Goodall Instituut Nederland ontwikkelden zij een complete duurzaamheidsworkshop voor basisschoolkinderen van 10 tot 12 jaar, gebaseerd op Jane Goodalls jongerenprogramma Roots & Shoots. Hun concrete eindproduct bestaat uit een werkboek, presentaties, een handleiding én een website die dierentuinen en scholen kunnen gebruiken om deze jongeren kennis te laten maken met het verhaal van Jane Goodall, chimpansees en natuurbehoud.

Door Janna, Arjen en Charissa van het Technasium, Het Streek Lyceum

Een bijzondere samenwerking voor Roots & Shoots

Op Het Streek Lyceum volgen deze drie leerlingen het vak Onderzoeken & Ontwerpen (O&O) binnen het Technasium. Voor hun laatste grote project, de zogeheten meesterproef, mochten zij zelf op zoek naar een opdrachtgever. Tijdens het inventariseren van hun interesses bleek al snel dat ze alledrie een passie delen voor biologie, dieren en natuur.

“Als mogelijke opdrachtgevers noemden we Jane Goodall en David Attenborough, half als grap, want het zou ons toch nooit lukken om zo’n grote naam als opdrachtgever te krijgen?”

Toch besloten ze contact op te nemen met het Jane Goodall Instituut Nederland. Tot hun verrassing kwam er een enthousiaste reactie terug. Ze vertellen enthousiast: “Om een opdracht te mogen doen voor zo’n mooie organisatie als het Jane Goodall Instituut Nederland maakte dat we ontzettend blij waren.

Foto: Janna, Arjen en Charissa

Een workshop die kinderen in beweging brengt

De opdracht was helder: ontwikkel een workshop over chimpansees die in dierentuinen kan worden gegeven aan kinderen. Daarvoor deden Janna, Arjen en Charissa uitgebreid onderzoek. Ze schreven twee profielwerkstukken: één over chimpansees, hun leefgebied en bedreigingen en één over educatie en de vraag hoe je een workshop aantrekkelijk maakt voor kinderen.

Op basis van dit onderzoek kozen ze voor een doelgroep van 10 tot 12 jaar en stelden ze een ‘Programma van Eisen’ op. Daarbij stonden enkele belangrijke uitgangspunten centraal:

  • Kinderen leren over Jane Goodall en chimpansees.
  • De workshop sluit aan bij de belevingswereld van 10- tot 12-jarigen.
  • De activiteiten zijn afwisselend en interactief.
  • De workshop kan zelfstandig worden gegeven door medewerkers van een dierentuin.
  • De 4 Roots & Shoots-stappen worden op een praktische manier toegepast.

Samenwerken als professionals

Tijdens het project hadden de leerlingen regelmatig contact met onze Roots & Shoots-coördinator Yasmine om ideeën af te stemmen en feedback te ontvangen. Daarnaast maakten zij gebruik van de Scrum-methode, een projectaanpak die veel wordt gebruikt in het bedrijfsleven. Met behulp van een Scrum-bord hielden ze overzicht over alle taken, deadlines en voortgang.

“Gelukkig was de klik in ons groepje meteen vanaf het begin goed. Dat mocht ook wel, want onze meesterproef wilden we echt gaan knallen.”

Ook binnen het team ontdekte iedereen zijn of haar eigen talenten. Zo richtte Arjen zich vooral op de technische kant van het project, werkte Charissa aan de handleiding en presentaties, en ontwikkelde Janna het werkboek voor de leerlingen.

Foto: Scrum-bord van het projectteam: met behulp van deze projectplanning hielden Janna, Arjen en Charissa overzicht op alle taken, deadlines en de voortgang van hun Roots & Shoots-workshop

De eindproducten

Na maanden van onderzoek, ontwerpen en testen ontstond een compleet workshoppakket dat bestaat uit vier onderdelen.

1. Een handleiding voor workshopbegeleiders

De handleiding helpt medewerkers van dierentuinen stap voor stap bij het geven van de workshop. Hierin staat uitleg over het Jane Goodall Instituut Nederland, het Roots & Shoots-programma en de opbouw van de les.

2. Interactieve presentaties

Om de workshop afwisselend en aantrekkelijk te maken, ontwikkelden de leerlingen twee verschillende presentaties met actieve werkvormen. Denk hierbij aan stellingen, quizvragen en korte discussies die jongeren stimuleren om mee te denken.

3. Een praktisch werkboek voor kinderen

Het werkboek neemt kinderen mee door de vier stappen van Roots & Shoots:

  1. Raak geïnspireerd
  2. Ontdek je omgeving
  3. Kom in actie
  4. Vier je successen

Jongeren leren over chimpansees, observeren dieren in de dierentuin en denken na over hoe zij zelf een positieve bijdrage kunnen leveren aan mens, dier of milieu.

4. Een informatieve website

Tot slot ontwikkelden de leerlingen een website waarop scholen meer informatie kunnen vinden over de workshop, Jane Goodall en Roots & Shoots.

In de voetsporen van Jane Goodall

Voor deze drie leerlingen was dit project veel meer dan een schoolopdracht. Het gaf hen de kans om zich te verdiepen in natuurbehoud, educatie en de manier waarop jongeren zelf verschil kunnen maken. Dat sluit naadloos aan bij de filosofie van Jane Goodall: “Iedereen kan elke dag een verschil maken.”

Drie Technasium leerlingen die aan de slag gingen met Roots & Shoots

Met hun workshop hopen Janna, Arjen en Charissa dat kinderen niet alleen meer leren over chimpansees, maar ook ontdekken dat zij zelf in actie kunnen komen voor een betere wereld. Roots & Shoots coördinator Yasmine over dit project en de samenwerking: “Wij zijn natuurlijk ontzettend trots op hun inzet, creativiteit en eindresultaat en bedanken Janna, Arjen en Charissa voor deze mooie en inspirerende bijdrage aan Roots & Shoots Nederland!”.

Meer over Roots & Shoots