Verhalen veranderen de wereld. Vooral als ze worden verteld door de mensen die er middenin staan. Bij het Jane Goodall Instituut geven we daarom het woord aan de gezichten in het veld: onze collega’s die elke dag in Jane’s voetsporen treden en haar levenswerk voortzetten — ieder op hun eigen manier.
> Scroll down to read the English version of this interview with Emily Otali.
Dit keer maken we kennis met Emily Otali: een krachtige vrouw die in het hart van Kibale National Park in Oeganda, met geduld, moed en veerkracht, werkt aan een betere toekomst voor mens en chimpansee.
Emily is velddirecteur van het Kibale Chimpanzee Project (KCP), een organisatie die al decennialang data verzamelt over het gedrag van chimpansees in Oeganda. Daarnaast is zij directeur van het Kibale Snare Removal Project, waarin KCP samen met het Jane Goodall Instituut en Uganda Wildlife Services optreedt tegen het jagen op en stropen van dieren in Kibale National Park.
“Chimpansees geven nooit op, dus waarom zou ik opgeven?”
– Emily Otali
Al jarenlang loopt in Kibale een gezamenlijk project waarbij rangers patrouilleren om vallen te verwijderen, gewonde dieren te verzorgen en de lokale bevolking te ondersteunen met kennis — bijvoorbeeld over duurzame landbouw en het vaccineren van huisdieren.
Daarnaast is Emily Country Director van het Kibale Forest Schools Program, een lokale non-gouvernementele organisatie die zich inzet voor het behoud van Kibale National Park via programma’s rond onderwijs, gezondheid en milieu. Ze begeleidt meer dan 80 scholieren binnen het project en ondersteunt hen bij hun carrière keuzes. Een vrouw met een indrukwekkende carrière én leven.
Quinten Peelen, bestuurslid van het Jane Goodall Instituut Nederland, sprak met haar tijdens een bezoek aan Kibale National Park in Oeganda.
Laten we beginnen met een beeld te krijgen van wie je was als kind. Hoe zou je basisschoolleraar je omschrijven?
“Ik was een stil kind en werkte hard. Ik was intelligent en stelde veel vragen. Een goede student dus, maar ik had ook een vuurtje in me en startte soms discussies en relletjes. Een stil vuurtje, zou je kunnen zeggen.”
Waardoor ben je de natuurbescherming ingegaan?
“Oh, dat is makkelijk! Ik wist al vanaf mijn negende dat ik met dieren wilde werken. Ik ben best introvert en verlegen en vond de omgang met mensen soms wat ongemakkelijk. Toen ik de kans kreeg om de natuur in te gaan, merkte ik dat ik daar het aller gelukkigst ben — in de natuur, met dieren om me heen. Het voelt alsof ik daar thuishoor.”
Je vertelde dat je een familie had die je steunde in je plannen, ook al waren die, als meisje, best controversieel
(In het dorp waar Emily vandaan komt, is de verwachting dat meisjes trouwen en kinderen krijgen rond hun veertiende. Maar Emily mocht doorgaan met school omdat ze slim was en haar broer haar steunde).
Had jij een rolmodel toen je opgroeide?
“Ik ben in een klein dorp opgegroeid, met weinig informatie of toegang tot de buitenwereld. Veel meisjes zeggen dat hun moeder hun rolmodel was, maar bij mij was het denk ik het tegenovergestelde. Ik wist dat ik níet wilde wat zij deed. Ik wilde werken en onafhankelijk zijn van een echtgenoot. Is ze dan een rolmodel? Misschien wel…”
“In die tijd was er ook een vrouwelijke premier in India: Indira Gandhi. Ik had bewondering voor haar bravoure als premier. Dus dat komt, denk ik, het dichtst in de buurt van een rolmodel.”
Wellicht ben je nu zelf een rolmodel voor de jonge vrouwen om je heen?
(lacht) “Ik heb van veel vriendinnen van mijn dochters berichtjes gekregen waarin ze zeggen dat ze zoals ik willen worden als ze volwassen zijn. Dus dat is wel heel mooi!”
In een tijd waarin de natuur zo onder druk staat en de tijd dringt om het tij te keren: waar haal jij de energie vandaan om door te gaan? Wat geeft jou hoop?
“Het zit hem in de kleine dingen. Ik heb geleerd om niet te hard te willen gaan, maar geduldig te zijn en elke kleine overwinning te vieren. Misschien duurt het nog een jaar voordat de volgende overwinning komt, maar ik blijf geduldig en blijf doorwerken. En dan vier ik het volgende succes.
Ik heb dat geduld moeten leren. Vroeger was ik daar verschrikkelijk slecht in. Ik was ongeduldig en gaf mezelf de schuld als iets niet goed ging. Meerdere keren heb ik gehuild van frustratie. Maar ik heb geleerd dat als je doorzet, de volgende overwinning komt. Ik heb geleerd daar op te vertrouwen.”
Op welke overwinning ben je het meest trots?
(lacht) “Er zijn zoveel mooie resultaten en overwinningen, moet ik echt kiezen?
Neem het feit dat er al ruim twee jaar geen enkele chimpansee slachtoffer is geworden van een valstrik. Dat is een enorme overwinning. Onze rangers werken hier keihard aan, door vallen te verwijderen, maar ook door het gesprek aan te gaan met de lokale bevolking en hen te ondersteunen met duurzame landbouw.
Dat ik niet lang geleden de geboorte van een babychimp mocht meemaken, dat is een win: nieuw leven geboren zien worden!
Of neem recent, tijdens de ceremonie van een van onze studenten die is afgestudeerd als arts. Dat is een prestatie om heel trots op te zijn.
Maar het feit dat ik hier ben, dat ik mag doen wat ik doe, dat is de grootste ‘win’ van mijn leven. Tegen alle verwachtingen in heb ik gestudeerd, ben ik de eerste vrouw in Afrika met een PhD in primatologie en mag ik het mooiste werk doen dat bestaat.”
Welk advies zou je willen meegeven aan jonge vrouwen?
“Volg je hart. Doe precies wat je wilt doen en laat niemand je tegenhouden of klein maken. Ga ervoor en ga dóór.
Toen ik mijn PhD wilde doen, werd me verteld dat ik geen man zou vinden als ik dat zou doen. Dat ik niet zou trouwen en geen kinderen zou krijgen. Dat was wat de samenleving verwachtte. Maar dat is niet zo. Je kunt het allemaal: trouwen of niet trouwen, kinderen krijgen of geen kinderen krijgen, een goede vriendin zijn en er voor je familie zijn, én je hart volgen en doen wat je graag wilt doen.
Het is niet makkelijk, maar als je het wilt, laat dan niemand je vertellen dat het niet kan.”
Wat heb je geleerd van alle tijd die je hebt doorgebracht met de chimpansees?
“Er is een aantal dingen die ik niet leuk vind. Bijvoorbeeld hoe de vrouwtjes al het geweld van de mannetjes tolereren. Maar ik heb ook van de vrouwtjes geleerd om een sterke en trotse moeder te zijn. Dat heb ik meegenomen van het bos naar mijn eigen gezin: hartstochtelijk van je kinderen houden en voor ze zorgen.
En misschien wel het belangrijkste: veerkracht. De chimpansees maken zoveel mee, en toch staan ze elke dag weer op en gaan door. Ik heb nog nooit een chimpansee zien opgeven, dus waarom zou ik dat doen? Dat kan gewoon niet.”
Doe mee en maak het verschil
Emily’s verhaal laat zien dat verandering begint bij doorzettingsvermogen, geduld en hartstocht – zowel in de natuur als in het leven van mensen. Elke kleine overwinning telt, en elke daad van zorg voor dieren en hun leefomgeving draagt bij aan een betere toekomst.
Bij het Jane Goodall Instituut geloven we dat iedereen een verschil kan maken. Of het nu gaat om het beschermen van chimpansees in Oeganda, bewustwording creëren in je eigen omgeving, of jonge vrouwen inspireren hun hart te volgen: jouw actie, groot of klein, draagt bij aan een wereld waarin mens en natuur in harmonie samenleven. Met jouw steun kunnen wij elke dag het verschil blijven maken.
Lees meer over onze programma’s in Afrika en kijk hoe je in actie kunt komen.
Kom in actie
Doe mee en laat je inspireren door de mensen in het veld die elke dag in Jane Goodalls voetsporen treden.
Foto’s: Quinten Peelen, Jane Goodall Instituut Nederland, Kibale Chimpanzee Project, Kibale Snare Removal Project en Martin N. Muller.
> Below you can read the English version of this interview.
Stories change the world. Especially when they are told by the people living and working at the heart of them. At the Jane Goodall Institute, we therefore give a voice to the faces in the field: our colleagues who follow in Jane’s footsteps every day and continue her life’s work, each in their own unique way.
This time, we meet Emily Otali: a remarkable woman who, with patience, courage, and resilience, works in the heart of Kibale National Park in Uganda towards a better future for both people and chimpanzees.
Emily is the field director of the Kibale Chimpanzee Project (KCP), an organization that has collected long-term data on chimpanzee behaviour in Uganda for decades. She is also the director of the Kibale Snare Removal Project, in which KCP works together with the Jane Goodall Institute and Uganda Wildlife Services to combat hunting and poaching in Kibale National Park.
“Chimpanzees never give up, so why should I?”
– Emily Otali
For many years, a joint project in Kibale has supported ranger patrols that remove snares, treat injured animals, and work closely with local communities by sharing knowledge on subjects such as sustainable agriculture and vaccinating domestic animals.
In addition, Emily is Country Director of the Kibale Forest Schools Program, a local non-governmental organization dedicated to protecting Kibale National Park through programs focused on education, health, and the environment. She mentors more than 80 students within the project and supports them in making career choices. A woman with an extraordinary career — and life story.
Quinten Peelen, board member of the Jane Goodall Institute Netherlands, spoke with her during a visit to Kibale National Park.
Let’s begin by getting a picture of who you were as a child. How would your primary school teacher describe you?
“I was a quiet child and worked very hard. I was intelligent and asked many questions. A good student, but I also had a fire inside me and sometimes started discussions and little rebellions. A quiet fire, you could say.”
What inspired you to go into conservation?
“Oh, that’s easy! I already knew from the age of nine that I wanted to work with animals. I’m naturally quite introverted and shy, and I sometimes found dealing with people uncomfortable. When I had the opportunity to spend time in nature, I realized that was where I felt happiest — in the forest, surrounded by animals. It felt like where I belonged.”
You mentioned that your family supported your ambitions, even though, as a girl, your dreams were considered controversial.
(In the village Emily comes from, girls are often expected to marry and have children around the age of fourteen. But Emily was allowed to continue her education because she was intelligent and supported by her brother.)
Did you have a role model growing up?
“I grew up in a small village with little information or access to the outside world. Many girls say their mother was their role model, but for me it was perhaps the opposite. I knew I did not want the life she had. I wanted to work and be independent from a husband. Does that still make her a role model? Maybe it does…
At that time there was also a female prime minister in India: Indira Gandhi. I admired her courage and strength as a leader. So I think she comes closest to being a role model for me.”
Perhaps you are now a role model yourself for the young women around you?
(laughs) “I have received many messages from my daughters’ friends saying they want to become like me when they grow up. That is really very special.”
In a time when nature is under such pressure and the urgency to change course is so great, where do you find the energy to keep going? What gives you hope?
“It’s in the small things. I have learned not to rush too much, but to be patient and celebrate every small victory. Maybe it takes another year before the next success comes, but I remain patient and keep working. And then I celebrate the next win.
I had to learn that patience. I used to be terrible at it. I was impatient and blamed myself when things went wrong. Many times, I cried out of frustration. But I learned that if you keep going, another victory will come. I learned to trust that.”
Which achievement are you most proud of?
(laughs) “There are so many beautiful achievements and victories — do I really have to choose?
Take the fact that for more than two years now, not a single chimpanzee has fallen victim to a snare. That is an enormous victory. Our rangers work incredibly hard for this, not only by removing snares, but also by engaging with local communities and supporting them with sustainable farming.
Not long ago, I witnessed the birth of a baby chimpanzee — that is a victory too: seeing new life come into the world.
Or recently, during the graduation ceremony of one of our students who became a doctor. That is something to be incredibly proud of.
But the fact that I am here, that I get to do this work — that is the greatest victory of my life. Against all expectations, I studied, became the first woman in Africa to earn a PhD in primatology, and now I get to do the most beautiful work imaginable.”
What advice would you give to young women?
“Follow your heart. Do exactly what you want to do and never let anyone stop you or make you feel small. Go for it — and keep going.
When I wanted to pursue my PhD, people told me I would never find a husband if I did that. That I would not marry and would never have children. That was what society expected. But that is not true.
You can do it all: marry or not marry, have children or not have children, be a good friend and support your family, while also following your heart and doing the work you truly want to do.
It is not easy, but if you truly want something, never let anyone tell you it is impossible.”
What have you learned from all the time you have spent with chimpanzees?
“There are things I do not like. For example, the way female chimpanzees tolerate violence from males. But I have also learned from the females how to be a strong and proud mother. I brought that lesson from the forest into my own family: loving your children deeply and caring for them fiercely.
And perhaps most importantly: resilience. Chimpanzees go through so much, and yet every single day they get up and continue. I have never seen a chimpanzee give up, so why should I? I simply cannot.”
Photos: Quinten Peelen, Jane Goodall Institute Netherlands, Kibale Chimpanzee Project, Kibale Snare Removal Project and Martin N. Muller.
